Yükleniyor...
İçeriğe atla
 

Dış Ticaret Politikası

Soğuk Savaş’ın sona ermesinin ardından ABD’nin verdiği desteği çekmesiyle birlikte Demokratik Kongo, kendisini bir dizi dış politika sorununun ortasında bulmuştur. Özellikle bölgesinde komşularıyla önemli sorunlar yaşayan ülkede meydana gelen insan hakları ihlalleri, Batılı güçler ile ilişkilerini de olumsuz etkilemiştir. İç savaşın 2003 yılında sona ermesi ile birlikte komşularıyla olan sorunlarını çözme yoluna giden ve dış politikasını çeşitlendirme arayışına giren Demokratik Kongo, bir yandan bölgesinde kurduğu ittifaklarla istikrarı sağlamaya çalışmış, bir yandan da ülke içinde ekonomik ve siyasi istikrar sağlayarak dış politikadaki güvenirliğini arttırmaya çalışmıştır. Son dönemde eski sömürgeci Belçika ile ilişkileri de iyileştirme arayışına gidilmiş ve bu ilişkinin sömürgeci ve sömürgeleştirilen iki devlet arasındaki ilişkiler şeklinde değil iki egemen ve eşit devlet arasındaki ilişkiler şeklinde kurulması gerektiğine sıklıkla vurgu yapılmıştır.

Dış politikasını yeni ortaklıklar ve işbirlikleri kurarak çeşitlendirme yoluna giden Demokratik Kongo Cumhuriyeti uluslararası örgütler içinde de aktif durumdadır. Üyesi bulunduğu bazı uluslararası örgütler şöyledir: AfDB (Afrika Kalkınma Bankası), CCC (Gümrük İşbirliği Konseyi), ECA (Birleşmiş Milletler Afrika Ekonomik Komisyonu), FAO (Tarım ve Gıda Örgütü), G-19, G-24, G-77, IAEA (Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı), IBRD (Uluslararası İmar ve Kalkınma Bankası), IDA (Uluslararası Kalkınma Birliği), ILO (Uluslararası Çalışma Örgütü), IMF (Uluslararası Para Fonu), AfB (Afrika Birliği ), OPCW (Kimyasal Silahları Yasaklama Organizasyonu), BM (Birleşmiş Milletler), WHO ( Dünya Sağlık Örgütü), DTÖ (Dünya Ticaret Örgütü) ve UCM ( Uluslararası Ceza Mahkemesi).

İthalat Rejimi

Demokratik Kongo yönetimi ülkeye getirilmek istenen ve belli bir miktarın üzerindeki her malın yüklenmesinden önce kontrol edilmesi için bir program yürütmektedir. İhracatçı, göndereceği malların detaylı tarifini Demokratik Kongo otoriteleri tarafından kontrol edilmesine onay verdiğini gösteren bir belgeyle birlikte Kongo Kontrol Ofisi’ne (OCC) göndermektedir. OCC gelen malın miktarını, kalitesini ve fiyatını kontrol etmektedir. OCC’nin verdiği yükleme öncesi izin sertifikası ve malların kontrol edildiğine ilişkin belge olmaksızın ülkeye gelen mallar tekrar incelenmeye tabi tutulmakta ve malların f.o.b değerinin %40’ı oranında cezaya tabi olmaktadırlar. Hem OCC hem de OFIDA (Gümrük Teşkilatı) hazırlanması gereken tüm dokümanları Fransızca olarak istemektedir. Söz konusu kontrol belgesinin yanı sıra fatura, malların listesi, nakliye faturası, ithalat lisansı, sigorta sertifikası ve meşe sertifikası da istenen belgeler arasındadır. İthalat lisansları, OCC’nin standartları doğrultusunda ticari bankalar tarafından sağlanmaktadır. Petrol ürünleri ithalatında ise özel bir lisans gerekmektedir.

Ülkeden transit geçip başka ülkeye gidecek mallar herhangi bir vergiye tabi değildir, fakat bazı harç, muamele ücreti ve banka ücretleri mevcuttur.

İthalatı Yasak Olan Mallar

Silah, cephane ve pornografik malzemelerin ülkeye girişi yasaktır. Ayrıca, Demokratik Kongo Cumhuriyeti hükümeti son zamanlarda yerli sanayii korumak üzere birçok tekstil ürününün ülkeye girişini yasaklamış bulunmaktadır.

Gümrük Vergisi

Demokratik Kongo Cumhuriyeti Armonize Sisteme 1988 yılında geçmiştir. Gümrük vergilerinin çoğu ad-valorem (kıymet bedeli üzerinden) şeklindedir. Demokratik Kongo Cumhuriyeti’nde gümrük vergileri 4 ayrı kategoride listelenmektedir. Temel ihtiyaç ürünleri için gümrük vergisi % 5, hammadde ve sermaye malları için % 10, ara mallar, yedek parçalar ve sosyal amaçlı çeşitli tüketim malzemeleri için % 20, lüks tüketim malları için % 30’dur. Ayrıca, gümrük vergisine ilaveten CIF fiyatı üzerinden bir de % 18,7 katma değer vergisi alınmaktadır.

Ticari Engeller

Ülkedeki ticari engellerin büyük çoğunluğu karmaşık ve sistemli bir şekilde yazıya dökülmemiş düzenlemelerden, kesişen yetkilere sahip ve birbirini tekrarlayan işlemler gerçekleştiren devlet kuruluşlarından kaynaklanmaktadır. Düzenlemelerin uygulanışı ülke içinde bile değişiklik gösterebilmektedir. Ülkeye ihracat yapan girişimciler mallarını Kinşasa’ya ulaştırabilmek için Matadi limanında birçok bürokratik işlem gerçekleştirmek durumunda kalmaktadırlar. Birçok Demokratik Kongolu ithalatçı işlemlerini daha kısa sürede bitirebilmek için gümrük komisyoncusu ile çalışmaktadır.

Bununla beraber son yıllarda Demokratik Kongo’da gümrük vergilerini ve diğer harçları sadeleştirmeye yönelik çalışmalar devam etmektedir. OFİDA bütün gümrük vergilerinin, diğer vergilerin, idari harçların, sigorta ve sağlık harçlarının uyumlaştırılarak tek bir noktadan ödenmesini sağlayan bir sistem üzerinde çalışmaktadır.

Ürün Standartları ile İlgili Uygulamalar

OCC (Kongo Kontrol Ofisi), ithal edilen malların kontrolünden sorumlu olduğu kadar ülke içi ticarette de malların standartlara uyumundan sorumludur. Üretilen malların el kitapları ve diğer basılı materyalleri Fransızca olmak zorundadır. Demokratik Kongo’ya ulaşan mallar 15 gününü geçmeyecek şekilde yerel pazara sunulmalı, transit geçiş yapılmalı veya depolanmalıdır. Eğer üzerinden 15 gün geçtiği halde hala bunlardan biri gerçekleşmemişse mal gönderilmemiş veya ulaşmamış kabul edilmektedir.

Ülkedeki Güvenlik Riskleri

Demokratik Kongo Cumhuriyeti’nde 1998 yılından bu yana savaş hali hüküm sürmektedir. 2001 yılı başında sağlanan ateşkesin bu durumu değiştirdiğini söylemek zordur. Ülkenin doğusunda hala ciddi silahlı çatışmalar, pusular, sivillerin öldürülmesi, insan hakları ihlalleri ve soygunlar sıkça yaşanmaktadır. Bu risklerin en yoğun olduğu bölgeler Kuzey ve Güney Kivu, Güneydoğu Orientale ve Kuzeydoğu Katanga’dır.

Bu nedenlerle Demokratik Kongo Cumhuriyeti, Dünya Bankası’nın bir ülkeye ilk kez yatırım yapacak şirketleri kur riski, kamulaştırma ve politik kargaşa gibi risklere karşı sigortalayan Çok taraflı Yatırım Garantisi Ajansı’na (MIGA) üyedir. Fakat, ülke MİGA’ya olan ödemelerini yapmadığı için şu anda garanti kapsamında olan ülkelerden biri değildir.